سهم از بازار یک پول
در مرداد ۱۳۹۹ اعلام شد که ارزش پول ملی ایران از تمام پولهای جهان کمتر است؛ حتی از سیرالئون!
سؤال:
- اگر بخواهم کسبوکار ایجاد کنم در ایران توسعه میدهم یا در سیرالئون؟
- اگر بخواهم پول پسانداز کنم، تومن نگه میدارم یا پول سیرالئون؟
- در ایران کار پیدا میکنم یا سیرالئون؟
- ارزش دلار برای کسی که اصلا با دلار کار ندارد چقدر است؟
- چرا همهی ملت سعی نمیکنند ارزش ریال بالا برود؟
- اصلا چرا پایین آمده؟
حالا سیرالئون نه؛ جاش بذارین پاکستان. پاکستان هم نه؛ ترکیه.
فرض کنید شما شاه اتیوپی هستید. اقتصاد خوبی ندارید، ولی سهم زیادی ازش دارید… تقاضا برای پول ملیتان کم است. شما همهی ریالها را به قیمت ارزان میخرید. بعد با سهمی که از بازار پول ملی بهدست آوردید، خیلی کارها میکنید.
همچنین مثلا چین و هند جمعا حدود یکسوم جمعیت جهان را تشکیل میدهند. یعنی حدود یکسوم جمعیت جهان مستقیما از واحد پول چین و هند استفاده میکنند. پس حتی اگر نسبت به دلار ضعیف یا قوی شوند، باز هم یکسوم جهان از همان پول ملی استفاده میکنند.
مسلما یکی از مولفههای ارزشمندی پول – مثل هر چیز دیگری – میزان تقاضاش است. اگرچه در ادبیات کلاسیک اقتصاد، مولفههای ارزش پول ملی به پشتوانهی فیزیکی پول مثل طلا و خزائن حکومت مربوط است، ولی فکر میکنم رمزارزها برای همیشه نشان دادند که این مولفهی اصلی نیست. این پولهای دیجیتال بدون هیچ پشتوانهی فیزیکی ایجاد شدند ولی حالا بازار دارند و تقاضا ارزششان را تعیین میکند!
امکان خرید با یک پول
رمزارزها نظیر بیتکوین پشتوانه حکومتی ندارند یا لااقل بهنظر میرسد ندارند. افزایش قیمتشان هم در اثر انبوه تقاضا پیش آمده نه در اثر برخورداری از پشتوانهی طلا. حالا سؤال: «ارزش بیتکوین چقدر است؟». جواب: «برای کی؟». فرض کنید شما کیف پول دیجیتال ندارید و حتی به این پدیده اعتماد ندارید و فکر میکنید اگر رمزارز بگیرید، بعدا ممکن است قانونا به مشکل بخورید یا هک شوید و… آیا در ازای فروش مالتان بیتکوین میگیرید؟
پولها فقط بین دارندگان و یا متقاضیانشان ارزشمند هستند. شما با پول خارجی و رمزارز در اکثر جاها نمیتوانید خرید کنید. یعنی با اینکه پول دارید، پولتان به خودی خود ارزشی ندارد، بلکه در صورتی ارزشمند است که قابلیت معامله داشته باشد.
به همین ترتیب وقتی یک دولت هم در توصیف اقتصاد کشور یا در توضیح مشکلاتش، واحدها را به دلار مطرح میکند، نشان میدهد که در خارج از کشور، پول ملی را نمیتواند عرضه کند. حالا اگر در بازار ایران ارزش ریالی هر چیزی را با معادل دلاری مقایسه میکنیم، پس عملا تقاضا برای ریال حتی در داخل کشور هم کاهش پیدا میکند.
خلاصه
پول هم ارزشش مثل اسلحه است: بستگی داره دست کی باشه.
پیشنهاد میکنم اینها رو هم بخونین:
