پیرنگ

وبلاگ سینا افشاری‌نیا

مسئولیت اجتماعی: شش سطح ذهنیت کار خیر در سازمان از نگاه دیوید اولریش

بسیاری از کسب‌وکارها اقداماتی در راستای مسئولیت اجتماعی انجام می‌دهند، اما نیت پشت این اقدامات همیشه یکسان نیست. دیوید اولریش در مقاله‌ای به این موضوع پرداخته و فعالیت‌های مرتبط با مسئولیت اجتماعی شرکتی (CSR) را بر اساس “سطح تعهد و طرز فکر” سازمان به شش دسته تقسیم می‌کند.

خواندن‌ این این‌قدر زمان می‌برد:
2–3 دقیقه
مسئولیت اجتماعی با شش هدف مختلف

انتشار:

به‌روزرسانی:

پیش از مرور جدول زیر، از خودتان بپرسید: شرکت شما (یا خودِ شما) اگر کار خیری انجام می‌دهد، بیشتر با چه انگیزه‌ای آن را انجام می‌دهد؟ از روی اجبار؟ برای رشد؟ یا برای توانمندسازی دیگران؟

طرز فکر (سطح تعهد)ویژگی‌هاسؤال تشخیصی (عارضه‌یابی)ارزیابی (۱-۱۰)
۱. اجبار (Have To)– تمرکز بر منافع شخصی
– خرج کردن پول
– جار زدن و تبلیغ تلاش‌ها
آیا در کارهای خیر مشارکت می‌کنیم چون
مقررات و فشارهای اجتماعی ما را ملزم به این کار می‌کند؟
۲. تمایل (Want To)– تمرکز بر خدمت به دیگران
– تأکید بر اقدامات بشردوستانه
– تبدیل شدن به یک شهروند مسئول در جامعه
آیا باور داریم که باید به جوامعی که در آن‌ها زندگی و کار می‌کنیم، ادای دین کرده و نفعی برسانیم؟
۳. تمایل به رشد (Willing to Grow)– تمرکز بر تعهد شخصی برای کمک به دیگران
– غلبه بر محدودیت‌های فردی از طریق تعهد به کمک به دیگران
آیا می‌دانیم که کمک به دیگران باعث رشد فردی خودمان نیز می‌شود؟
۴. توسعه قابلیت‌ها (Develop Capabilities)– تمرکز بر ایجاد شایستگی سازمانی یا فرهنگِ اهمیت دادن به دیگران
– ارائه شواهدی از ارزشمند بودن انجام کار خیر
آیا می‌خواهیم در سازمان خود شایستگی یا فرهنگی برای انجام کار خیر ایجاد کنیم؟
۵. مشارکت و همکاری (Collaborate)– تمرکز بر مشارکت دادن کارکنان داخلی و ذی‌نفعان خارجی در تلاش‌های نیکوکارانه
– تبدیل کار خیر به یک فرصت و مسئولیت مشترک
آیا باور داریم که تعهد مشترک به انجام کار خیر، هویت مثبتی در میان کارکنان داخلی و ذی‌نفعان خارجی می‌سازد؟
۶. توانمندسازی دیگران (Empower Others)– تمرکز بر ایجاد یک جامعه پایدارِ نیکوکار
– تبدیل تلاش‌های سازمان به بخشی از اکوسیستم جامعه
آیا می‌دانیم چگونه افراد را به گونه‌ای ارتقا دهیم که آن‌ها نیز برای ارتقا و توانمندسازی دیگران توانمند شوند و جوامع ما را به مکان‌های بهتری برای زندگی و کار تبدیل کنند؟

طبق مقاله اخیر Dave Ulrich اگر در هر کدام از این شش سطح، اقدامی در راستای مسئولیت اجتماعی داشته باشید، به افزایش تعلق سازمانی کارکنان کمک می‌کنید. حتی اگر به‌اجبار و صرفا برای معافیت مالیاتی، استمراری در این زمینه داشته باشید، باز هم تحقیقات اولریش نشان داده که کارکنان احساس معنای بیشتری دریافت می‌کنند. شاید بتوان گفت نفسِ درگیر شدن در اقدامات خیرخواهانه، حتی با انگیزه‌های بیرونی (مثل معافیت مالیاتی)، به طور ناخودآگاه باعث ایجاد یک هویت جمعی مثبت در میان کارکنان می‌شود و به کارِ روزمره‌ی آن‌ها معنایی فراتر از وظایف روتین می‌بخشد.

یک کاربست دیگر این جدول می‌تواند خودارزیابی «علاقه اجتماعی» خودتان باشد. یعنی اینکه ببینید در شغل، تیم، سازمان، بازار، و در کشوری که هستید، چه کارهای عام‌المنفعه‌ای می‌کنید تا اجتماع متأثر از خود را بهتر کنید.

همچنین ترویج ذهنیت خیررسانی، می‌تواند به سبک رهبری دموکراتیک کمک کند.