شاید حتی مخترع لایک مطمئن نبود که بعد قراره یکی از لایک گرفتن درآمد کسب میکنه، یکی لایک میزنه که ابراز ارادت کنه، یکی هم تمرینی لایک جمع میکنه تا یاد بگیره بعدا باهاش کاسبی کنه. اما انگار مکانیزم عمومی شبکههای اجتماعی اینطوریه که اگر بخوای دیده بشی، باید صبحبهصبح کرکره رو بدی بالا، با همسایهها خوشوبش کنی و هرکی هم بیاد قدمش رو محترم بداری.
دید و بازدید در شبکههای اجتماعی
سالها پیش در یه سایتی عضو بودم، به اسم ترکلنز که ویژهی بهاشتراک گذاشتن عکس بود. اینتو میاومدی عکست رو با مشخصات فنیش میذاشتی و کاربرها میتونستن بهشرطی که کامنت بنویسن، به عکسها امتیاز بدن. اما فقط روزی ۲۰ تا عکس رو اجازه داشتی انتخاب کنی. بعد خود کاربرها بابت خود کامنتی که مینوشتن، از عکاس امتیاز میگرفتن. بنابراین هرکی کامنت میذاشت، تلاش میکرد یه نظر کارشناسانه بده تا عکاس بابت چیزی که یاد گرفته، امتیاز خوب به کامنتدهنده بده.
سایت بین المللی بود و بسیاری از کاربرها عکاسهای حرفهای بودن. بنابراین خیلی ذوق میکردم که یهعده عکاس حرفهای، از بین ۲۰ عکسی که میتونن انتخاب کنن، عکس من رو هم انتخاب میکنن و نظر کارشناسی میدن.
بعد از حدود یک سال متوجه شدم بیشتر کسانی که سراغم میاومدن، تکراری هستن. حتی متوجه شدم یهعده اگه یهدونه کامنت براشون بذاری، میآن بازدید و برات یهدونه کامنت میذارن… و بعد از مدتی در فروم همون سایت، بحثهای طولانی درگرفت بین کاربرهای قدیمی سایت، که «این چه وضعشه؟ چرا کامنتها بیشتر جنبهی خالهخانباجیبازی داره… و مگه قرار نبود این فضا کمک کنه به عکاس بهتر شدن… چرا فقط به رفقا امتیاز میدین و کاری به کیفیت عکسها ندارین؟…»
در اون سایت یهکمی بدیهی بود که وقتی روزی بیست تا کامنت بیشتر نمیتونی بذاری، محدودش کنی به روابط صمیمی. منتها فیسبوک و اینستاگرام و شبکههای غیرتخصصی که از اول قرار نبوده محدودیتی برای لایک داشتهباشن چی؟ وضعشون مشابه همین نیست؟ یهعده لایک و علیک لایک میکنن. یعنی واکنش نشون میدن تا متقابلا واکنش بگیرن.
پیوستن مخترع لایک به اپوزیسیون
مخترع لایک که لایک رو برای فیسبوک درست کرد، خیلی هم از اوضاعی که پدید آورده راضی نیست. بنابراین در سال ۲۰۱۷ گفت که لایک یه خوشحالی غیرواقعی و غیراصیل میده و باید مصرف اپلیکیشنها رو کم کرد.
من نمیدونم شبکههای اجتماعی و وجود لایک برای جامعه بشری مثبته یا باعث گسست ارتباطات واقعی میشه. ولی یه چیز رو در مورد کارکرد روابط عمومی میدونم: اگر لایک رو اختراع کردی، هنوز در فیسبوک کار میکنی و ازش درآمد داری، یا حتی اگه قراره بعدا در همین صنعت بمونی، پس حالا با نظر دادن دربارهی مضرات لایک، داری فقط برای خودت خبر میسازی و میخوای به دیگران یادآوری کنی که اونی که لایک رو اختراع کرده تو بودی!
نه به لایک اعتیادآور، آری به این اختراع جدیدم که خیلی بهتره!
اگر واقعا کسی از کارکرد شبکههای اجتماعی بیزار شده باشه، به جای اینکه فقط نوتیفیکیشن گوشیش رو قطع کنه یا مصرف بعضی اپلیکیشنها رو در پایان هفته کم کنه، احتمالا باید در اون صنعت کار نکنه حتی سرمایهای که از این صنعت به جیب زده رو صرف جبران مافات کنه. نه؟
پیشنهاد میکنم اینها رو هم بخونین:
