تمرین توصیف اتاق
فرض کنید میخواهید اتاق خود را توصیف کنید. اول دربارهی ابعادش میگویید یا تزئیناتش؟ واضح است که برای آدمهای مختلف، جزئیاتی که میگویید متفاوت است.
مثلا وقتی برای کشیدن نقشهی معماری میخواهید اتاق خود را توصیف کنید، با شکل هندسی اتاق شروع میکنید: مستطیل، مربع، ذوزنقه، شکل L، بعد با جانمایی در و پنجره، بعد با جانمایی اشیای بزرگ اصلی مثل میز و صندلی، یعنی قاعدتا با توصیف گلدان شروع نمیکنید؛ چون در این صورت، سوال نقشهکش این خواهد بود که این گلدان کجای اتاق است و جانمایی آن نسبت به بقیهی اشیاء و در و پنجره چگونه است.
برعکس، اگر میخواهید برای یک مهمان ویژه اتاق خود را توصیف کنید، قاعدتا از گلدان و فضای نشستن و نور و میز پذیرایی صحبت میکنید.
ضمنا میتوانید با دوستان و همکاران، برای سرگرمی یا برای تمرین توصیف دقیق، اتاق خود را توصیف کنید. دکتر زاویه در درس مطالعات تطبیقی هنر، این تمرین را به ما داد. روش تمرین این بود که از ما خواست تا در قالب نوشته، اتاق خود را توصیف کنیم و نوشته را با خود به کلاس بیاوریم. بعد متن توصیفهای کسی را داد شخص دیگری بخواند. یک نفر دیگر هم رفت پای تخته تا چیزی را که میشنود تبدیل به نقشهی معماری از بالا کند. طبیعتا نتیجههای کشیدهشده پای تخته، تفاوتهای اساسی با اتاق واقعی داشتند.
کاربرد این تمرین در تحقیقات میدانی
حالا فرض کنید قرار است برای تحقیقات میدانی به یک شهرستان دور سفر کنید، اما محدودیت بودجه دارید یا فقط یک بار اجازه دارید به آنجا بروید، یا اجازهی عکس گرفتن ندارید. در این صورت مجبورید طوری همهچیز را اسکن کنید که هیچ چیزی از قلم نیفتد.
تمرین توصیف اتاق، به شما کمک میکند اطلاعات غیراساسی را فیلتر کنید، اما مؤلفههای اصلی را به دقت شناسایی کنید. علاوه بر این، کمک میکند گزارش خود را طوری بنویسید که قابل انتقال به غیر باشد.
اگر قبل از ورود به محل تحقیق، فهرست مطالب و سرفصلهای اصلی گزارشی که میخواهیم تهیه کنیم را بهطور دقیق مشخص کرده باشیم، با سرعت و دقت بیشتری میتوانیم مشاهدات را ثبت و ضبط کنیم. یعنی اگر بدانید که گزارش را برای چه نوع مخاطبی خواهید نوشت،
- ساختار گزارش،
- نوع رسانه، مثلا متن یا عکس یا حتی ویدئویی بودن گزارش،
- لحن و انتخاب کلمات،
- مقدمهچینی یا رفتن سر اصل مطلب
و مسائلی از این دست، میتوانند باعث شوند که مشاهدات دقیقتری در تحقیقات میدانی داشته باشید.
پیشنهاد میکنم اینها رو هم بخونین:
